Szlak Melchiora Wańkowicza

Dąb nad Mukrem im. Karola Małłka

[ km]

53°39'46”N21°23'28”E

Usytuowany jest na trasie leśnej ścieżki edukacyjnej, wytyczonej wzdłuż wschodniego brzegu jeziora. Dąb rośnie właściwie na południowo-wschodnim jego brzegu, na nadjeziornej polanie około 1 km na północny-wschód od miejscowości Zgon, przy drugiej zatoce licząc od wsi. Obwód jego pnia wynosi ponad 5 metrów.

Niewiele pomników przyrody zostało uwiecznionych na zawsze w literaturze. Dąb nad Mukrem jest jednym z tych wyjątków. Pomnik ten zawdzięcza swą sławę Karolowi Małłkowi i Andrzejowi Jareckiemu, którzy napisali „o nim” powieść w 1956 r. Pod tym dębem siadał Frycz ze wsi Zgon, bohater powieści, tu zbierali się mieszkańcy. „Tu najchętniej spotykali się zakochani, gdy wiosną zieleniła się puszcza. Tylko dąb był świadkiem ich uścisków i pocałunków, tylko dąb słyszał ich westchnienia i rozmowy”. „Pamięta on całą historię ziemi i dzieje ludu mazurskiego. […] Dąb tysiącletni szumi językiem puszczy i tylko ten, kto potrafi słuchać, rozumie jego dębową mowę”. Pomnik przyrody nosi nazwę pisarza i dodatkowo, zgodnie z gwarą mazurską, nazwano go jak w powieści - Dębem nad Mukrem – zamiast nad Mokrym. 

Karol Małłek był związany z Warmią i Mazurami. W końcu życia w latach 50. mieszkał w Krutynii, gdzie na pamiątkę przed budynkiem Szkoły Podstawowej znajduje się głaz narzutowy z tablicą pamiątkową, a szkoła nosi jego imię. Niedawno utworzono szlak pieszy jego imienia ciągnący się od Krutyni do Prania (20 km).

Fot.41 (z lewej). Pomnik przyrody Dąb nad Mukrem im. Karola Małłka.
Fot. 42 (z prawej). Strona tytułowa książki poświęconej Dębowi nad Mukrem.

Lokalizacja na mapie

Następny punkt:

Jezioro Mokre